GELECEĞİN DİŞ HEKİMLERİ
Türkiyenin Diş Hekimliği Öğrencileri Tarafından Kurulmuş Web Sitesi

ODONTOMA

Odontoma Nedir?

0

ODONTOMA

Asena Şeyma Karartı
Kadir Yıldırır
Seda Nur Balcı
Zeynep Dereli

Odontoma Nedir?

Odontomalar çenelerde gözlemlenen tüm odontojenik tümörlerin %22 sini oluştururlar ve benign yapılıdırlar. Odontomalar genelde kemik içinde semptom vermeden bulunurlar ve tanısı rutin olarak çekilen radyografilerle konulur ancak çok nadir olsa da odontomaların bir diş gibi erüpsiyona uğradığı görülebilir. Nadiren klinik tabloya eklenen diğer semptomplar ise ağrı, pürülan akıntı ve sinir parestezisidir. Genellikle maksiller kesici ve kanin bölgesinde, radyografik olarak radyolusent bir halkanın çevrediği radyoopak kitleler şeklinde gözlemlenir.

     Dünya Sağlık Örgütü odontomaları; kompleks, kompaund ve ameloblastik fibro odontoma olmak üzere üçe ayırmıştır. Matür kompaund odontomalar diş benzeri yapılar içerdikleri için rahatlıkla tespit edilebilirler. Malign tümörlerle karışması ve ayrıca kemikte kistik lezyonlara sebep olması sebebiyle tedavide dikkatli olunmalıdır. Kompaund odontomalar, kompleks odontomalara göre 2 kat daha fazla gözlemlenir. Kompleks odontoma için ortalama yaş aralığı 22.9 olarak bildirilmiştir. Kompleks odontomalar genellikle çenelerin posterior bölgesinde lokalize olurken kompaund odontomalar genellikle çenelerin anterior bölgesinde lokalize olurlar. Odontomalar sınırlı da olsa bir büyüme potansiyeline sahiptirler ve özellikle kompleks tip odontomalar kemikte ekpansiyona sebep olabilecek boyutlara kadar ulaşabilir. Tüm odontoma türleri sıklıkla gömülü dişlerle ilişkilidir. 

    Odontomaların tedavisinde cerrahi yaklaşım önerilen tek tedavi yöntemidir. Bu tümörler kapsüllü yapıda olduklarından kolaylıkla enüklüe edilebilirler ve cerrahi sonrası nüks eğilimi göstermezler.

Belirtileri Nelerdir?

     Bu durumun genellikle göz ardı edilen birçok belirtisi vardır. Bunlardan biri yetişkin veya görünmeyen dişlerin görünmesindeki gecikmedir. Bazen insanlar bu olayı küçümsemektedir. Diş etlerindeki topaklar ayrıca belirti ve semptomlardan biri olabilir. Kanin dişler, bu durumdan en çok etkilenen dişlerdir.

      Odontoma belirtileri tümör lokalizasyonu, büyüklüğü ve çevre dokularda enflamasyonun şiddetine bağlıdır. Çoğu zaman odontoma düzgün geliştirir ve yavaş büyüme ile karakterize edilir. Bazı durumlarda, odontoman kemiğe büyür ve daha sonra ağız içinde oluşan ülserler ve genellikle pürülan fistül oluşumu ile eşlik eder. Radyolojik ve histolojik yöntemler tümör ayırt etmek için çalışma sağlar.

    Genellikle asemptomatik olmaları nedeniyle, odontomaların teşhisi rutin radyografik muayeneler sırasında konmaktadır. Fakat nadiren şişlik, ağrı, iltihap, bölgesel adenopati ve kemikte genişlemeye neden olabilirler. Ayrıca, bu tümörlere bağlı olarak ilgili bölgeye komşu dişlerde germ eksikliği, malpozisyon, diastema, gömük kalma, kist oluşumu, süt dişi retansiyonu, dişlerde çapraşıklık, rezorpsiyon veya yer değiştirme gözlenmektedir. Odontomalar sıklıkla çocuklarda ve genç erişkinlerde ağrısız sert şişlikler şeklinde görülürler. Odontomalar, erken dönemde tespit edildiğinde radyolusent-radyoopak karışık olarak gözükebilirler. Histolojik olarak; dental laminadaki çok sayıda tomurcuklanmadan dolayı, birçok diş jermi meydana gelmekte ve kompaund odantomayı oIuşturmaktadır. Klinik olarak kampaund adontoma genellikle kanin ve kesici dişler bölgesinde ağrısız bir şişlik şeklinde görülür.

Adenomatoid odontojenik tümör nadir görülen,yavaş ancak  progresif büyüyen, bağ doku stroması ile odontojenik epitelin bir arada bulunduğu, dentinoid materyal içeren benign mikst odontojenik tümördür.  Kompound tip odontomaya kompleks tip odontomaya göre daha sık rastlanılmaktadır (%62). Bu tip odontomalar genellikle üst çenede, ön kesici ve kanin diş bölgesinde oluşmaktadırlar. Kompleks odontomalar ise %70 sıklıkla mandibulada ve premolar-molar bölgesinde görülmektedir.

Tedavisi Nedir?

      Bu diş tümörü, diş dokusundan oluşan iyi huylu bir tümördür. Çoğu durumda, randevu oldukça basittir. Genellikle, iyileşme de oldukça hızlıdır. Buna rağmen, bazı karmaşık tümörler çıkarıldıktan sonra komplikasyonlara neden olabilir. Bu nedenle, cerrahınızla iletişim kurmak önemlidir.

     Odontomaların tedavi yöntemleri genellikle tümör boyutuna bağlıdır. Küçük ve orta boyuttaki lezyonlar genellikle çevredeki anatomik yapılara zarar vermeden kolaylıkla çıkarılabilir. Odontomalarda tedavi total cerrahi eksizyondur. Özellikle kist oluşumunu ve odontoameloblastoma dönüşümü engellemek için eksizyon önerilmektedir. Erken teşhis ve tedavi bu durumu derhal tedavi edebilir ve hastaya yararlar sağlayacaktır. Odontomalar çevre kemik dokulara genellikle invaze olmazlar bu nedenle tedavi seçenekleri olarak enükleasyon ve küretaj yeterlidir. Ancak maksiller kemikte erozyon ve kistik kavitasyon mevcut ise başka yöntemler kullanılabilir.  Örneğin kistik yapı nazal pasaja doğru protrüde olmuş ise.  Bu gibi durumlarda özellikle ameliyat sonrasında damak perforasyonunu engellemek amacıyla mukozalar dikkatle korunmalı ya da flep ile rekonstrüksüyon düşünülmelidir. Bu yönü ile literatürdeki olgulardan ayrılmaktadır. Olgumuzun ameliyatı esnasında hem nazal pasaj mukozası korunur hem de damak mukozası flep şeklinde kaldırıldı ve damak perforasyonu önlenir.

Kaynakça: 

 

1.Levent Aral,Damla Toksöz ve ark. Diş dizisinde sürmüş kompleks odontoma G.Ü dişhek. Fak. Der. 1994;2:129-132

2.Nihat Tuncer,Candan S. Paksoy,Kaan Orhan Sürmüş kompleks odontoma:vaka raporu Turkiye Klinikleri J Dental Sci. 2000;6(3):155-7

3.İbrahim Hıra ve ark. Kompleks odontoma:geniş kistik kavitasyona yol açan maksilla tümörü Entcase 2018;4:450

4.Bilodeau,E.A.,&Collins,B.M(2017). Odontogenic Cysts and Neoplasms.Surgical Pathology Clinics,10(1),177-222

  1. De Oliveira BH, Campos V, Marçal S. Com pound  odontoma-diagnosis  and  treatment:three case reports. Pediatr Dent 2001;23(2)151-7.
  2. Lee CH, Park GJ (2008) Complex and compound odontomas are clinico-pathological entities. Basic Appl Pathol 2008;1:30–33 

7.Marx RE, Stern D. Oral and maxillofacial pathology. Quintessence Publishing Co, Florida 2002  p:678-9.

  1. Aral L. Sürmüş kompaund odontoma (bir olgu raporu). Atatürk Ünıv. Diş Hek Fak Derg, 8(2): 74-76,1998.
  2. http://tinyurl.com/l3toyy https://eksisozluk.com/odontom–1819731
  3. https://tur.medicaldevicetrend.com/apa-itu-penyakit-odontoma-120444
  4. http://tr.medicalformat.com/31522-Odontoma-nedenleri-belirtileri-tan-ve-tedavi.html 
  5. http://entcase.org/public/pdf/2018-4-450-kompleks-odontoma-genIs-kIstIk-kavItasyona-yolacan-maksIlla-tumoru.pdf
  6. http://entcase.org/public/pdf/2018-4-450-kompleks-odontoma-genIs-kIstIkkavItasyona-yol-acan-maksIlla-tumoru.pdf
  7. https://tur.medicaldevicetrend.com/apa-itu-penyakit-odontoma-12044
  8. http://cms.galenos.com.tr/Uploads/Article_16140/148-152.pdf

 

Bunları da beğenebilirsin
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments