GELECEĞİN DİŞ HEKİMLERİ
Türkiyenin Diş Hekimliği Öğrencileri Tarafından Kurulmuş Web Sitesi

Diş hekimliğinde Kullanılan Maddeler ve Alerjik Reaksiyonlar

0

Diş hekimliğinde Kullanılan Maddeler ve Alerjik Reaksiyonlar

Diş hekimliğinde hangi maddeler kullanılır? Hangi maddelere alerji yaygındır ve alerjik reaksiyonlar nelerdir? Hepsi ve daha fazlası burada. İyi okumalar…

YUŞA AYBEK/GDH HABER

 

Alerji

Alerji yapan maddeler 4 tip reaksiyon oluşturabilir

Tip 1- Atopik alerji: alerjen vücuda girer girmez hemen antijen-antikor reaksiyonu başlar. Genetiktir. Bu tip alerjilerde astım, anjioödem, ürtiker, rinit, konjuktivit görülebilir. En ağır şekli anaflaktik şoktur. Ör: Diş macunu, ağız gargaraları

Tip 2-Sitotoksik alerji: alerjene karşı oluşan antikor ile oluşur. Ör: İlaç alerjisi

Tip 3- İmmun kompleks alerji: Antikor-antijen bağlandığında başlayan inflamantuar reaksiyonlar.

Tip 4-Gecikmiş tip alerjik reaksiyon: T- lenfositlerinin yüzey reseptörleri ile ilgilidir. Sellüler bağışıklık sisteminin yanıtıdır. Fazla belirti vermez. Bazı belirtiler alerjen maddeye maruz kaldıktan 24-48 saat sonra ortaya çıkabilir. Ör: Bazı ilaçlar, kozmetik ve kimyasal maddeler, dental materyaller.

Diş hekimliğinde kullanılan materyaller içerisinde alerjik reaksiyonlar gelişenler;

◦ Lokal anestezikler 

◦ Metaller

◦ Akriller

◦ Lateks eldiven

◦ Diş macunu 

◦ Gargaralar

 

Lokal anesteziklere karşı gelişen reaksiyonlar

◦ Delirium, konvülsiyonlar, solunum yetmezliği: Toksik belirtiler

◦ Nabız artışı, hipotansiyon ve senkop görülmesi: Dolaşım sistemi bozukluğu

◦ Astım: Alerjik reaksiyon

 

Lokal anestezikler kimyasal olarak iki gruba ayrılır:

◦ Çapraz reaksiyona izin verenler (prokain hidroklorid içerir)

◦ Çağraz reaksiyona izin vermeyenler (lidokain içerir)

 

Prokain ve pantokain lokal uygulaması sonucunda pseudömembranöz veya ülseratif stomatitis, gingivada gangrenöz lezyonlar, asfiksi nöbetleri, glottis ödemi ve anaflaktik şok oluşabilir.

Topikal anestezik içeriğindeki maddelere karşı da (benzokain) alerjik reaksiyon görülebilir

Metaller

Temel metal alaşımlarının bileşiminde bulunan Nikel (Ni), Krom (Cr), Kobalt (Co), Bakır (Cu) ve Berilyum (Be) alerjik reaksiyon yapabilir.

Metal alaşımın alerjik reaksiyon yapabilmesi için metal iyonlarının açığa çıkması gerekir.

◦ Galvanik akıma bağlı korozyon

 ◦ Polisajlanmamış yüzeyler

Tekrarlayan dökümlerde içeriğinde bakır bulunan metal alaşımların korozyon özelliği artar.

 

 

 

Amalgam

Cıva intoksikasyonu; dişeti kanaması, alveoler kemik kaybı, salivasyon, kötü ağız kokusu, dişetinde pigmentasyon, lökoplaki, yüzde ve dudakta karıncalanma hissi, stomatit, damak ve dilde ülserasyonlar ve ağızda metalik tat gibi bulgularla ayırt edilebilir.

Tedavisi: 

 

Cıva ile temas kesilmeli

Dental amalgamlar çıkartılmalı 

 

Hava filtreleri değiştirilmeli

Antioksidan verilmeli

Şelasyon tedavisi için DMPS (dimerkap- tanpropan sülfat), DMSA (dimerkap toksiksünik asit), lipoik asit, sülfidril grupları kullanılabilir.

 

Protez Kaide Materyalleri

 Protez kaide materyali olarak kullanılan rezinlerin biyolojik uyumlarını 3 özellik kontrol etmekte;

◦ Rezinin saflığı

◦ Polimer zincirinin uzunluğu

◦ Polimerin kimyasal yapısı

 

Protez kaide rezinlerine karşı alerjik reaksiyonlar

◦ Artık monomerlere

◦ Plastisizerlere(dibütilfitalat,hidrokinon)

◦ İnhibitörlerin/tepkime ürünlerinin (formaldehit) meydana getirdiği artık maddelere

◦ Renk pigmentlerine karşı oluşur.

Otopolimerizan akriliklerde daha fazla artık monomer kalır ve daha fazla formaldehit artık maddesi oluşur.

Hastalarda metakrilata karşı görülen alerji «alerjik stomatit» olarak görülür.

◦ Ağrısızdır

◦ Ağızda tükürük artışı olur. 

◦ Ağızda yanma hissi

◦ Vezikülasyon, ülserasyon

◦ Ödemli mukoza

 

Artık monomer içeriği mikrodalga polimerizasyonu ile polimerize edilen akrilik rezinlerde daha azdır.

Isı ile polimerize olan akrilik rezinlerle yapılan protezler yapım aşaması tamamlandıktan sonra 37 C de suda 1 gün bekletilmesi artık monomer içeriğini azaltmaktadır.

Akrilik kaideye karşı alerji durumunda

 ◦ Metal kaide plağı

◦ Termoplastik rezin

◦ Polietereterketon gibi materyaller kaide materyali olarak seçilebilir.

Diş Macunu ve Gargaralar

Diş macunu ve gargaralara karşı istenmeyen alerjik yanıtlar genellikle içeriklerindeki tat ve koku veren maddeye, antimikrobik maddeye veya antienzime bağlıdır.

 

Diş macunlarında kullanılan sodium lauryl sulphate mukoza hücrelerinin yıkımını arttırarak tahriş edici bir etki gösterirler

Akut alerjik gingivitis ve aftöz lezyonlar oluşumu üzerine doğrudan etkilidir.

Ağız gargaralarının içeriğindeki hegzidin kimi hastalarda hassasiyet yapabilir

Lateks

Lateks, hevea brasilensis (kauçuk) ağacından elde edilen kauçuk yapısında bir maddedir.

Lateks; protein, lipid ve animoasit içerir

Klinik bulgular, lokal reaksiyonlardan (ödem, kaşıntı, eritem, papül) rinokonjuktivit, astım, farengeal ödem ve anaflaktik ödeme kadar giden bir tablo mevcuttur.

Bu alerji daha çok pudralı lateks eldivenler için söz konusudur.

GDH ile daha fazla okuyun;

 

KAYNAKÇA

https://avys.omu.edu.tr/storage/app/public/dis_hekimligi/2/DHF_101_B-14%20Restoratif%20Materyallerin%20Biyouyumlulu%C4%9Fu.pdf

Bunları da beğenebilirsin
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments